Trosglwyddo asedion

Mae trosglwyddo asedion yn ymwneud â throsglwyddo perchnogaeth tir neu adeiladau o sefydliadau megis awdurdodau lleol i fudiadau cymunedol megis clybiau chwaraeon, ymddiriedolaethau, cyfleusterau celfyddydau, llyfrgelloedd, theatrau ac adeiladau o ddiddordeb hanesyddol.

Cysylltiadau defnyddiol:

Mae’r llawlyfr hwn yn amlinellu’r arferion gorau ar gyfer trosglwyddo neu werthu tir rhwng cyrff cyhoeddus yng Nghymru.

Mae modd i sector cyhoeddus Cymru ddefnyddio Protocol y Trosglwyddo Tir i’w helpu i arbed arian ac amser wrth drosglwyddo, defnyddio a gwerthu tir cyhoeddus ymhlith cyrff cyhoeddus.

Diben y llawlyfr hwn yw helpu i newid arferion trwy alluogi cymunedau i gyflawni rôl fwy gweithgar ynglŷn â llunio a chynnig gwasanaethau fel y bydd sefydliadau mewn sefyllfa well i drosglwyddo asedion cymunedol ac, wrth wneud hynny, datblygu defnydd ffyniannus a chynaladwy hirdymor ar gyfer asedion a gwasanaethau mewn cymunedau ledled Cymru.

  • Trosglwyddo asedion cymunedol: Yr hyn y dylech chi ei wybod cyn, yn ystod ac ar ôl proses caffael tir mae corff cyhoeddus wedi’i gynnig ar werth neu ar osod.
  • Datganiad y Gweinidog dros Gymunedau a Threchu Tlodi yn sgîl cytuno i ariannu swyddog cymorth trosglwyddo asedion cymunedol ledled Gwent am 12 mis yn 2015-16 i helpu mudiadau cymunedol a hoffai feddiannu a rheoli asedion lleol, gan fanteisio ar waith cyfredol ym Mlaenau Gwent.

Bydd y swyddog yn gweithio yng Nghymdeithas Mudiadau Gwirfoddol Gwent a daw’r arian ar ei gyfer trwy Gyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru.  Y nod yw cynorthwyo mudiadau cymunedol i gynyddu eu gallu, eu hyfforddiant a’u hymwybyddiaeth nhw yn ogystal â’u cynghori a chynnig arwyddbyst.

Dyma nod y gweithdy hwn: Mae trosglwyddo asedion cymunedol yn bwnc pwysig yng Nghymru ar hyn o bryd.  Disgrifio’r cyd-destun cenedlaethol a gorchwyl y Gweithgor dros Asedion Gwladol.  Esbonio sut mae diogelu a gwella gwasanaethau lleol trwy drosglwyddo asedion cymunedol (nid dim ond ag eiddo mae’n ymwneud).  Cyfleu buddion ffordd drefnus, gadarn a gweithgar o drosglwyddo asedion cymunedol – er enghraifft, dull CBS Blaenau Gwent (gan gynnwys gwersi sydd wedi’u dysgu).  Elwa trwy ddefnyddio mudiad yn y trydydd sector yn ddolen gyswllt rhwng yr awdurdod a’r ymgeisydd.  Lleddfu peryglon i’r awdurdodau lleol.  Astudiaethau am amryw fanteision trosglwyddo asedion cymunedol i awdurdodau lleol a’r trydydd sector.

  • Datganiad y Gweinidog dros Gymunedau a Threchu Tlodi – asedion sydd o werth i gymunedau, gan amlinellu bwriad y Gweinidog i ‘…gyhoeddi papur ymgynghori fis Mai 2015 i gyflwyno’r polisi a’r cyd-destun cyfredol a dadansoddi dewisiadau ar gyfer dull Cymru.  Bydd y papur yn ystyried asedion gwladol a phreifat fel ei gilydd ac yn ategu trafodaethau gyda phobl gysylltiedig dros yr haf.
  • Locality yw enw rhwydwaith mudiadau cymunedol uchelgeisiol a blaengar sy’n gweithio ar y cyd i helpu cymdogaethau i ffynnu.
  • Trosglwyddo tir ac asedion: Seminar Swyddfa Archwilio Cymru, 3ydd Ebrill a 30ain Ebrill 2015

Mae’n bur debyg y bydd angen gwerthuso tir neu asedion gwladol yn ystod y sefyllfa economaidd sydd ohoni.  Nod y seminar oedd esbonio proses gymhleth a helpu i osgoi problemau.  Mae cyfraniadau gan rai sy’n ymwneud â’r broses.

Nod y seminar oedd cyflwyno enghreifftiau o ddulliau arloesol a chydweithredol o reoli asedion.  Roedd y rhai oedd yno yn gallu nodi cyfleoedd i arbed adnoddau a gwella’r ffordd o gynnig gwasanaethau yng Nghymru.

  • Mae canllawiau yn y rhan hon yn cynnwys caffael, prydlesu a gwerthu tir a rheoli asedion eraill megis cerbydau, offer TG, tir ac eiddo deallusol ar ran mudiadau’r trydydd sector.
  • Rhaglen £9 miliwn i helpu cymunedau Cymru i feddiannu eu hasedion.
  • Cwmnïau buddiannau cymunedol: canllawiau.  Gwybodaeth gynhwysfawr i bobl a hoffai sefydlu cwmni buddiannau cymunedol, pobl gysylltiedig eraill a’r rhai sy’n cynnig cynghorion arbenigol am gwmnïau o’r fath.
  • Mae gan DTA Cymru wefan newydd, ‘Porthol yr Asedion’, sy’n cynnig gwybodaeth i unrhyw gorff a hoffai brynu, datblygu neu reoli ased.

Pecyn Cymorth Asedau a Gwasanaethau